ردپای معماری و هندسه در نقاشی خط های دور گردون

دور گردون عنوان نمایشگاه نقاشی خط امید خاکباز است که در آن 12 اثر با فرم دایره و حرکت اسپیرالی برگرفته از هندسه موجود در هنرهای سنتی و کلاسیک ایرانی به ویژه معماری به نمایش گذاشته شده است.

ردپای معماری و هندسه در نقاشی خط های دور گردون

برای دیدن تاج محل و مجسمه های بودا، تور هند ما را تجربه کنید.

امید خاکباز، هنرمند نقاش درباره نمایشگاه دور گردون که این روزها در گالری آتبین برگزار است به خبرنگاران گفت: حدود پنج سال است که به شکل تخصصی به این حوزه ورود نموده و همیشه این دغدغه را داشته ام که کار نو و جدیدی را در رشته نقاشی خط ارائه بدهم؛ چراکه به نظرم این روزها بازار و حوزه نقاشی خط خیلی مشوش و در حال در جا زدن است.

او ادامه داد: به شخصه همیشه کوشش نموده ام که از این تشویش دوری کنم و شاید هم به همین خاطر است که در همه این سال ها هیچ گاه نمایشگاه انفرادی برگزار ننموده ام؛ چراکه فکر می کردم تا زمانی که یک فکر و ایده برای برگزاری یک نمایشگاه استاندارد را در ذهنم نپرورانده باشم، نباید به خودم اجازه برگزاری نمایشگاه انفرادی بدهم.

این هنرمند همچنین درباره ایده نمایشگاه دور گردون شرح داد: علاوه بر اینکه علاقه زیادی به حوزه های نقاشی، نقاشی خط و خوشنویسی دارم، از هنر کلاسیک نیز بسیار تاثیر گرفته ام. هنرهایی همانند نگارگری، مینیاتور، خوشنویسی و هنرهای سنتی که بیشتر به صنایع دستی معروف است که تجلی همه آنها به نوعی در معماری رخ داده است. معماری کلاسیک ایران بی نظیرترین هنری است که در جهان مورد توجه قرار داشته و متاسفانه هم اکنون در حال از بین رفتن است.

خاکباز اظهار داشت: بر همین اساس هم سفرهای داخلی زیادی به شهرهای مختلف ایران داشتم و از اماکن تاریخی و معماری کلاسیک و سنتی تاثیر گرفتم و خیلی دوست داشتم که بتوانم به نحوی این دغدغه را در آثارم نیز به نمایش بگذارم. درست است که از معماری سررشته خاصی ندارم، اما واقعا دوست داشتم آن را در کارهایم دخیل کنم و اهمیت فرم دایره را علاوه بر ادبیات و فلسفه و غیره در معماری نیز نشان دهم و نیمی از آثاری هم که در نمایشگاه دور گردون وجود دارد برداشت انتزاعی من از اماکن تاریخی کلاسیک ایرانی است.

او اضافه نمود: نگاه من به مقرنس کاری ها، کاشی کاری ها، آینه کاری ها و فرم گنبدها باعث شد تا آثار این نمایشگاه به صورت دایره شکل بگیرند که با استفاده از کلمه هو به صورت اسپیرالی و دایره وار این حس را منتقل می نمایند که انگار زیر یک گنبد ایستاده ایم. البته این نگاه کاملا انتزاعی است و نباید انتظار داشت که گنبد و گلدسته را در آثار ببینیم. در این میان به مدیوم آینه و آینه کاری کلاسیک نیز ورود نموده و موتیف هایی مینیمال از آن را همانند استادان بناکار روی بوم آیینه کاری نموده ام.

خاکباز همچنین درباره استفاده از کلمه هو در آثارش، شرح داد: همه استادان و هنرمندان رشته نقاشی خط به نحوی از این کلمه در آثارشان استفاده نموده اند و بعضی نگاهی فلسفی و عرفانی به این کلمه دارند، اما برای من کاملا نگاه فرم گرا و فیگوراتیو مطرح بوده است. قطعا ه یکی از پُرپتانسیل ترین حروف فارسی است و تلفیق آن باحرف و می تواند با عنصر تکرار فضای خوب و ترکیب بندی منسجمی را به وجود آورد. بر فرض مثال اگر حس کنم که با دو حرف و و ن نیز می توانم این انسجام را رقم بزنم حتما این کار را انجام خواهم داد. اگرچه کلمه هو معنای و مفهومی دارد که من نیز در ذهنم بوده است.

او یادآور شد: یکی از دغدغه های اصلی من برای برگزاری این نمایشگاه که نمی دانم به آن رسیدم یا خیر، این است که دوست دارم هنر کلاسیک و سنتی را با هنر مدرن تلفیق کنم و مدرنیته و سنت را با هم در آثارم به نمایش بگذارم. این نگاه پیشتر نیز در آثار پیشروان هنرهای تجسمی در قالب جنبش سقاخانه ای رنسانسی در هنر معاصر ایران بشمار می رود که مورد توجه جامعه هنری جهانی نهاده شد. به طور کلی معتقدم که این نگاه می تواند هنر و هنرمند ایرانی را منحصر به فرد کند و به وسیله آن می توان پا از مرزها فراتر گذاشت. می دانم راه دشواری است، اما به شخصه کوشش می کنم در این جهت قدم بردارم.

کیانوش معتقدی نیز به بهانه نمایشگاه دور گردون استیتمنتی برای این نمایشگاه نوشته که در بخشی از آن آمده است: در این دوره از کارهای هنرمند، شکل گیری و تنوع در فرآیند نقاشی با خط، در نتیجه شناخت دقیق او از هندسه موجود در معماری سنتی گنبدها با رویکردی اقتباسی از ضرباهنگ موجود در موسیقی صوفیانه و پایکوبی سماع و بافتاری درهم تنیده از چیدمان دایره وار حروف است. در این میان، هنرمند با چیدمان نوشتار در ساختاری دایره وار و استفاده از عنصر تکرار (که ویژگی اصلی در هنر و معماری ایرانی ست)، بیان تصویری خود را محدود به یک عنصر پایه می نماید، اما حرکت سریع و بداهه قلمش، عاملی معین نماینده در ایجاد ریتم و ضرباهنگی پویا در ساختار اثر می گردد.

در این مجموعه دستمایه اصلی، همان کلمات و مفردات خوشنویسی فارسی هستند که در هم پیچیده و سیالند، اما اینجا دغدغه خاکباز چیزی فراتر از نگارش یک متن خوانا یا ترکیبی تکراری یا از پیش معین شده همچون سنت سیاه مشق نویسی ایرانی ست. او هوشمندانه زیبایی شناسی نهفته در پیوند میان معماری، موسیقی و خوشنویسی ایرانی را با اصول نقاشی مدرنیستی پیوند زده و ماحصل آن یک سنت شکنی فرمالیستی شده است. نگرش خاکباز در این مجموعه که به مثابه نقاشی های آبستره است، نتیجه مکاشفات هنرمند در بکارگیری رنگ و وارد کردن اصول نقاشی مدرن در ساختار خط نگاره های عاری از معناست.

منبع: خبرگزاری ایسنا
انتشار: بروزرسانی: 21 آبان 1398 شناسه مطلب: 5405

به "ردپای معماری و هندسه در نقاشی خط های دور گردون" امتیاز دهید

امتیاز دهید:

دیدگاه های مرتبط با "ردپای معماری و هندسه در نقاشی خط های دور گردون"

* نظرتان را در مورد این مقاله با ما درمیان بگذارید